ΕΛ.Α.Σ: «Νέο Κοινωνικό Συμβόλαιο, από την κοινωνία, με την κοινωνία, για την κοινωνία» - Οι πέντε προτάσεις για τη νέα Αυτοδιοίκηση

Ισχυρές τοπικές κοινωνίες, οικονομική αυτονομία,περισσότερη δημοκρατία, αλλά και ανασχεδιασμός του Αυτοδιοικητικού Χάρτη με περισσότερους δήμους, κατάργηση των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων, επαναφορά του δεύτερου γύρου για την εκλογή Δημάρχου/Περιφερειάρχη, είναι μερικές από τις προτάσεις που παρουσίασε σήμερα στις 12:00 η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη-ΕΛ.Α.Σ, στο Σεράφειο του Δήμου Αθηναίων.  

        

Στην έναρξη της εκδήλωσης ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας καλωσόρισε τους παρευρισκόμενους στο Σεράφειο. Ένα χώρο που εφαρμόζουμε καινοτόμες δράσεις», όπως είπε.

«Η Δημοκρατία μπορεί να είναι αποτελεσματική στην καθημερινή ζωή», αυτό καλούνται να αποδείξουν οι άνθρωποι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης που τοποθετούν τον εαυτό τους στον προοδευτικό χώρο και την Αριστερά, τόνισε.

         

Ο Χάρης Δούκας, υπογράμμισε μεταξύ άλλων  ότι "Η Τοπική Αυτοδιοίκηση καλείται να δώσει αποτελεσματικές λύσεις στα προβλήματα της καθημερινότητας, με διαφάνεια, συμμετοχή των πολιτών και συνεργασία με την κοινωνία.

Έκανε λόγο για «τη Δημοκρατία της καθημερινότητας», μια μάχη που δίνεται σε δύσκολες συγκυρίες. «Η Αυτοδιοίκηση έχει γίνει στόχος μιας ανελέητης επίθεσης», πρόσθεσε. 

Άσκησε κριτική στην κυβέρνηση, υποστηρίζοντας ότι τα τελευταία χρόνια η Αυτοδιοίκηση έχει αποδυναμωθεί θεσμικά και οικονομικά. Στην Αθήνα «χάσαμε βασικά εργαλεία», σήμερα «ο προϋπολογισμός της Αθήνας είναι μόλις 650 εκατομμύρια ευρώ», και σημείωσε στην Αθήνα «χάσαμε βασικά εργαλεία», σήμερα «ο προϋπολογισμός της Αθήνας είναι μόλις 650 εκατομμύρια ευρώ». «Αναγκαστήκαμε να πάρουμε δάνειο για να φτιάξουμε τα σχολεία μας που είναι σε άθλια κατάσταση και μας εγκαλούν», τόνισε αναφερόμενος στα μεγάλα προβλήματα Παιδείας και Υγείας που υπάρχουν.

 

 «Οι προοδευτικοί δήμαρχοι μπορούν να δείξουν ότι υπάρχει άλλος τρόπος διακυβέρνησης»

Ο Χάρης Δούκας εξέφρασε την πεποίθηση ότι οι προοδευτικοί δήμαρχοι μπορούν να αναδείξουν ένα διαφορετικό μοντέλο διακυβέρνησης, «πιο ανθρώπινο, πιο συμμετοχικό και πιο αποτελεσματικό» και χρησιμοποίησε το παράδειγμα του Σεράφειου ως πρότυπο για το μοντέλο πόλης που, όπως είπε, επιδιώκει να υλοποιήσει ο Δήμος Αθηναίων. Αναφέρθηκε στις ενεργειακές παρεμβάσεις που έχουν πραγματοποιηθεί στις εγκαταστάσεις του, όπως η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών, σταθμών φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων και συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας, καθώς και τη λειτουργία του Γραφείου Αντιμετώπισης Ενεργειακής Φτώχειας και κατήγγειλε το νέο εκλογικό σύστημα που επιβλήθηκε από την κυβέρνηση.
                                 Ο Αλέξης Τσίπρας σε χειραψία με το δήμαρχο Δραπετσώνας- Κερατσινίου Χρήστο Βρεττάκο 

                                                 Ο πρώην πρωθυπουργός πλαισιωμένος από αυτοδιοικητικούς 

 

«Νέο Κοινωνικό Συμβόλαιο, από την κοινωνία, με την κοινωνία, για την κοινωνία» αποκάλεσε ο Αλέξης Τσίπρας το σχέδιο «Αριστοτέλης» που προτείνει η ΕΛ.Α.Σ για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, μιλώντας σήμερα στην παρουσίαση των θέσεων του κόμματος του. 

Μίλησε για αποκέντρωση, οικονομική αυτονομία των δήμων, κατάργηση των αποκεντρωμένων διοικήσεων, περισσότερους δήμους, ενίσχυση των κοινοτήτων και μεγαλύτερη συμμετοχή των πολιτών στις αποφάσεις, επαναφορά του Β΄γύρου για εκλογή δήμαρχου και Περιφερειάρχη. Ούτε λόγος βέβαια για απλή ανόθευτη αναλογική, ως εκλογικό σύστημα στην αυτοδιοίκηση. 

Ο Αλέξης Τσίπρας μίλησε για ένα «Νέο Κοινωνικό Συμβόλαιο για την Ελλάδα του 21ου αιώνα. Μία Νέα Ελλάδα». Όπως σημείωσε «θέλουμε σήμερα να παρουσιάσουμε όχι κάποιες γραφειοκρατικές αλλαγές κορυφής. Αλλά μια νέα αντίληψη για την Ελλάδα. Γιατί η Ελλάδα δεν θα αλλάξει επειδή θα αλλάξει ένας υπουργός, κάποιες διατάξεις, ή ολόκληρο το υπουργικό συμβούλιο. Η Ελλάδα θα αλλάξει όταν αλλάξει η αρχιτεκτονική του κράτους».

Ο πρώην πρωθυπουργός αναφέρθηκε στη συνέχεια στην ερήμωση των επαρχιακών περιοχών, όπου όπως είπε «δεν θα χτυπήσει φέτος κουδούνι σε σχολείο».

Στις πόλεις «νέα ζευγάρια χρειάζονται σχεδόν έναν μισθό για να αποκτήσουν στέγη, για το ενοίκιό τους, δεν μπορούν να φύγουν στα 30 και στα 35 τους από το πατρικό τους», δήλωσε. «Η Ελλάδα έχει γίνει ένα από τα πιο συγκεντρωτικά μέρη της Ευρώπης», τόνισε.

Στη συνέχεια ο Αλέξης Τσίπρας αναφέρθηκε στον Μανώλη Γλέζο, σημειώνοντας πως είχε δηλώσει όταν επέστρεψε στην πολιτική, ότι «δεν έχουμε αυτοδιοίκηση, έχουμε ετεροδιοίκηση». «Δεν θέλουμε να παρουσιάσουμε γραφειοκρατικές αλλαγές», είπε, «αλλά μια νέα αντίληψη για την Ελλάδα».

 Αναφερόμενος στην 52η επέτειο από την αποκατάσταση της Δημοκρατίας επισήμανε ότι «ένα μεγάλο κεφάλαιο της πολιτικής μας ιστορίας έχει ολοκληρώσει τον κύκλο του. Η πολιτική φθορά, η διαφθορά, η έκπτωση του κράτους δικαίου και η διάλυση της εμπιστοσύνης το πιστοποιούν. Η κοινωνία δεν ζητά σήμερα μια διαφορετική κυβέρνηση. Ζητά ένα διαφορετικό κράτος. Ζητά νέους θεσμούς. Ζητά μια νέα σχέση ανάμεσα στον πολίτη και την εξουσία».

Σημείωσε ότι «με το  Σχέδιο Αριστοτέλης διορθώνουμε τις βίαιες και αναγκαστικές συνενώσεις  που αλλοίωσαν τη φυσική και ιστορική διοικητική διαίρεση της χώρας. Οι Δήμοι με ιστορική ταυτότητα, ιδιαίτερη πολιτιστική ή αρχιτεκτονική φυσιογνωμία και σημαντικό φυσικό ή περιβαλλοντικό κεφάλαιο, επανακτούν την αυτοδιοικητική τους αυτονομία».

Το Σχέδιο «Αριστοτέλης» 

Ο Αλέξης Τσίπρας  επισήμανε ότι «η χώρα χρειάζεται επειγόντως μια μεγάλη αλλαγή. Εμείς την ονομάζουμε Νέα Μεταπολίτευση και την πρώτη πράξη αυτής της μεγάλης αλλαγής παρουσιάζουμε και προτείνουμε σήμερα: Το Σχέδιο μιας Νέας Αρχιτεκτονικής για τη διοικητική οργάνωση τη χώρας. Μιας νέας σχέσης ανάμεσα στο κεντρικό κράτος, στις περιφέρειες, στους Δήμους και στους πολίτες. Μιας νέας ισορροπίας ανάμεσα στην ευθύνη και την εξουσία. Το σχέδιο αυτό, συμβολικά ονομάζουμε: Σχέδιο Αριστοτέλης. Γιατί ο Αριστοτέλης υπήρξε ο φιλόσοφος, που έθεσε τις βάσεις της πολιτικής οργάνωσης, με επίκεντρο το μέτρο και την αρετή. Και στόχο την ευδαιμονία».

Όπως τόνισε ο επικεφαλής της ΕΛ.Α.Σ με το σχέδιο αυτό «κάθε απόφαση πρέπει να λαμβάνεται όσο το δυνατόν πιο κοντά στον πολίτη. Με συμμετοχή του πολίτη. Αυτή είναι η θεμελιώδης ευρωπαϊκή αρχή της επικουρικότητας. Αυτό σημαίνει πραγματική αποκέντρωση. Αυτό σημαίνει πραγματική Δημοκρατία. Αυτό σημαίνει πραγματική εμπιστοσύνη. Γιατί κανείς δεν γνωρίζει καλύτερα έναν τόπο από τους ανθρώπους που ζουν και δημιουργούν σε αυτόν». 

 Περισσότεροι δήμοι

 Σημείωσε ότι «με το  Σχέδιο Αριστοτέλης διορθώνουμε τις βίαιες και αναγκαστικές συνενώσεις  που αλλοίωσαν τη φυσική και ιστορική διοικητική διαίρεση της χώρας. Οι Δήμοι με ιστορική ταυτότητα, ιδιαίτερη πολιτιστική ή αρχιτεκτονική φυσιογνωμία και σημαντικό φυσικό ή περιβαλλοντικό κεφάλαιο, επανακτούν την αυτοδιοικητική τους αυτονομία».

                           Ο Αλέξης Τσίπρας αναφέρθηκε εκτενώς στην ανάγκη για περισσότερους δήμους. Όπως επισήμανε  «η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει σήμερα περίπου 90.000 δήμους με μέσο πληθυσμό 5.600 κατοίκους, ενώ η Ελλάδα 332 δήμους με μέσο πληθυσμό πάνω από 30.000.

Περισσότεροι από εκατό Δήμοι σε ολόκληρη τη χώρα μπορούν και πρέπει να αποκτήσουν ξανά την αυτονομία τους. Όχι από νοσταλγία για το παρελθόν. Αλλά γιατί αποτελεί προϋπόθεση για το μέλλον. Γιατί διαφορετικές περιοχές έχουν διαφορετικές ανάγκες. Διαφορετικές δυνατότητες».

Χρηματοδότηση  Δήμων και Περιφερειών

Σε ό,τι αφορά τη χρηματοδότηση, ο Αλέξης Τσίπρας πρότεινε την απόδοση του συνόλου του τέλους ανθεκτικότητας στους δήμους, τη διάθεση του 6% των αποθεματικών του Πράσινου Ταμείου, την κατεύθυνση του 40% του νέου εθνικού φακέλου προς την Αυτοδιοίκηση, καθώς και τη δημιουργία νέου προγράμματος «Φιλόδημος» ύψους 3,5 δισ. ευρώ ανά αυτοδιοικητική θητεία. Όπως υποστήριξε, οι προτάσεις αυτές εξασφαλίζουν κατοχυρωμένους πόρους που προσεγγίζουν τα 15 δισ. ευρώ για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, εκ των οποίων περίπου 13 δισ. ευρώ θα κατευθυνθούν στους δήμους μέσα σε μία δημοτική θητεία. ​‌‍

Καταργούνται οι Αποκεντρωμένες Διοικήσεις

Ο Αλέξης Τσίπρας τόνισε πως με το νέο πρόγραμμα καταργούνται οι Αποκεντρωμένες Διοικήσεις. «Οι Αποκεντρωμένες Διοικήσεις λειτουργούν ως γραφειοκρατικό εμπόδιο ανάμεσα στην κεντρική διοίκηση και την αυτοδιοίκηση.

«Καταργούνται και οι αρμοδιότητές τους μεταφέρονται στις αιρετές Περιφέρειες, μαζί με το προσωπικό που τις ασκεί σήμερα και τους αντίστοιχους πόρους, ώστε να εξαλειφθούν οι επικαλύψεις, οι καθυστερήσεις και η πολυδιάσπαση ευθυνών. Το κεντρικό κράτος μετατρέπεται σε Κράτος-Στρατηγείο. Που σχεδιάζει. Συντονίζει. Θέτει εθνικούς στόχους. Αξιολογεί τα αποτελέσματα. Και αφήνει την εφαρμογή εκεί όπου υπάρχει γνώση, εμπειρία και εγγύτητα προς τον πολίτη», σημείωσε. 

Στην παρουσίαση των προτάσεων για νέα αυτοδιοίκηση παραβρέθηκαν μεταξύ άλλων, ο Περιφερειάρχης Θεσσαλίας Δημήτρης Κουρέτας. Οι δήμαρχοι, Αθηναίων Χάρης Δούκας, Πειραιά Γιάννης Μόραλης, Δραπετσώνας - Κερατσινίου Χρήστος Βρεττάκος, Νέας Σμύρνης Γιώργος Κουτελάκης, Φυλής Χρήστος Παππούς, Βόρειας Κέρκυρας Γιώργος Μαχειμάρης, Περιστερίου Ανδρέας Παχατουρίδης, Καλλιθέας Κώστας Ασκούνης. Πολλοί αυτοδιοικητικοί  παράγοντες (Δημοτικοί, Περιφερειακοί Σύμβουλοι και κ.α.​‌‍  ​‌‍

 
Η πρόταση της ΕΛ.Α.Σ για το παρόν και το μέλλον της Τοπικής Αυτοδιοίκησης περιλαμβάνει ακόμη αναγέννηση των Κοινοτήτων, Ενδοδημοτική Αποκέντρωση, εκλογή των συμβουλίων τοπικών κοινοτήτων σε ξεχωριστή κάλπη , μητροπολιτική Διακυβέρνηση σε Αθήνα & Θεσσαλονίκη, όπως και Οικονομική Ενδυνάμωση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και αύξηση πόρων από το νέο ΕΣΠΑ..

Σύμφωνα με την ΕΛ.Α.Σ, η Ελλάδα παραμένει μία από τις πιο συγκεντρωτικές χώρες της Ευρώπης. Αυτό δεν είναι απλώς ένα θεσμικό πρόβλημα. Είναι ένας από τους βασικούς λόγους που οι πολίτες βιώνουν περισσότερη γραφειοκρατία, καθυστερήσεις, άνιση ανάπτυξη και μια περιφέρεια που σταδιακά ερημώνει. Οι αποφάσεις συγκεντρώνονται στο κεντρικό κράτος, οι διαδικασίες παραμένουν χρονοβόρες, οι δήμοι διαθέτουν περιορισμένους πόρους και αρμοδιότητες, ενώ οι πολίτες έχουν ελάχιστες δυνατότητες ουσιαστικής συμμετοχής στις αποφάσεις που επηρεάζουν την καθημερινότητά τους.

Το πρόβλημα δεν είναι μόνο θεσμικό, είναι βαθιά κοινωνικό και αναπτυξιακό. Η περιφέρεια δυσκολεύεται ολοένα περισσότερο να παραμείνει τόπος ζωής, εργασίας και δημιουργίας. Η Αυτοδιοίκηση δεν είναι μια ακόμη βαθμίδα της δημόσιας διοίκησης. Είναι το κράτος που συναντά καθημερινά ο πολίτης. Είναι ο δήμος που συντηρεί το σχολείο, τη γειτονιά, το πάρκο, τις κοινωνικές δομές, την πολιτική προστασία και την ποιότητα ζωής, τονίζει η  ΕΛ.Α.Σ.

Στην Ελλάδα του 2026 η εικόνα της αυτοδιοίκησης παραμένει ότι η πλειονότητα των αποφάσεων λαμβάνεται από την κεντρική διοίκηση ή από ενδιάμεσους κρατικούς μηχανισμούς. Οι δήμοι λειτουργούν μέσα σε ένα πλαίσιο οικονομικής ασφυξίας. Η ίδια η ΚΕΔΕ και η μελέτη ΕΕΤΑΑ–ΚΕΔΕ υπολογίζουν λειτουργικό χρηματοδοτικό κενό περίπου 2,5 δισ. ευρώ. Οι ελληνικοί δήμοι δαπανούν περίπου 913 ευρώ ανά κάτοικο, από τις χαμηλότερες επιδόσεις στην Ευρώπη ενώ η τοπική αυτοδιοίκηση αντιστοιχεί περίπου στο 4% του ΑΕΠ, επίσης από τα χαμηλότερα ποσοστά στην Ευρώπη. Ταυτόχρονα, οι ευρωπαϊκοί θεσμοί επισημαίνουν σταθερά τις περιορισμένες αρμοδιότητες, την ασαφή κατανομή ευθυνών και την αδύναμη οικονομική αυτονομία της ελληνικής αυτοδιοίκησης, αναμένεται να αναφερθεί στην σημερινή εκδήλωση.

Οι παθογένειες που σταθερά καταδεικνύονται από τους ευρωπαϊκούς θεσμούς δεν αποτελούν αφηρημένα θεσμικά ζητήματα. Μεταφράζονται σε προβλήματα της καθημερινότητας, σε καθυστερήσεις έργων, μεγαλύτερη γραφειοκρατία, λιγότερες υπηρεσίες, στέρηση πόρων, χαμένες ευκαιρίες ανάπτυξης και τελικά σε λιγότερες δυνατότητες για τους ανθρώπους να ζήσουν, να εργαστούν και να δημιουργήσουν στον τόπο τους. 

 

Σύμφωνα με την  ΕΛ.Α.Σ, η χώρα χρειάζεται μια νέα συμφωνία αποκέντρωσης, που θα μεταφέρει πραγματική δύναμη αρμοδιότητες, πόρους και δημοκρατική ευθύνη στις τοπικές κοινωνίες. Οι Δήμοι και οι περιφέρειες δεν μπορούν να συνεχίσουν να λειτουργούν ως φορείς διαχείρισης περιορισμένων αρμοδιοτήτων αλλά ως πραγματικές κυβερνήσεις τοπικού επιπέδου.

- Οι πέντε προτάσεις για τη νέα Αυτοδιοίκηση

1. Ανασχεδιασμός του αυτοδιοικητικού χάρτη: Καθαρή ευθύνη, λιγότερη γραφειοκρατία, ταχύτερες διαδικασίες, διοίκηση κοντά στον πολίτη

Σήμερα η ευθύνη χάνεται ανάμεσα στα υπουργεία, τις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις, τις Περιφέρειες και τους Δήμους. Οι αρμοδιότητες αλληλοεπικαλύπτονται, οι εγκρίσεις πολλαπλασιάζονται, οι διαδικασίες καθυστερούν και ο πολίτης συχνά δεν γνωρίζει ποιος τελικά αποφασίζει και ποιος λογοδοτεί. Παράλληλα, η μεταφορά αρμοδιοτήτων προς την Αυτοδιοίκηση γίνεται χωρίς τους αναγκαίους οικονομικούς πόρους, το προσωπικό και τα μέσα που απαιτούνται για την άσκησή τους, μετατρέποντας την αποκέντρωση σε μεταφορά ευθύνης χωρίς δυνατότητα εφαρμογής. Η δική μας πρόταση αλλάζει αυτή τη λογική από τη βάση της. Προχωρούμε σε έναν συνολικό ανασχεδιασμό του αυτοδιοικητικού χάρτη με σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων, ώστε κάθε δημόσια ευθύνη να αντιστοιχεί σε έναν μόνο φορέα και κάθε φορέας να διαθέτει τους απαραίτητους πόρους, το προσωπικό, τον εξοπλισμό και την κοστολόγηση για να την ασκήσει αποτελεσματικά.

Το κεντρικό κράτος αναλαμβάνει τον στρατηγικό σχεδιασμό, τη νομοθέτηση και την εγγύηση της νομιμότητας. Οι Περιφέρειες οργανώνουν και συντονίζουν τις πολιτικές περιφερειακής κλίμακας. Οι Δήμοι διοικούν τον τόπο τους και λογοδοτούν απευθείας στους πολίτες. Έτσι αποκαθίσταται η αρχή ότι κάθε επίπεδο διακυβέρνησης κάνει αυτό που μπορεί να κάνει καλύτερα και πιο κοντά στον πολίτη. Στο πλαίσιο αυτό καταργούνται οι Αποκεντρωμένες Διοικήσεις, ένας ενδιάμεσος κρατικός μηχανισμός που λειτουργεί σήμερα ως γραφειοκρατικό φίλτρο και επιβραδύνει την υλοποίηση έργων και επενδύσεων. Οι αρμοδιότητές τους μεταφέρονται στις αιρετές Περιφέρειες μαζί με το προσωπικό και τους αντίστοιχους πόρους, ενώ όσες έχουν πραγματικά εθνικό ή υπερτοπικό χαρακτήρα επιστρέφουν στα αρμόδια υπουργεία.

 Ταυτόχρονα επανεξετάζουμε τον αυτοδιοικητικό χάρτη με κριτήριο όχι το μέγεθος αλλά τη συνοχή κάθε τοπικής κοινωνίας. Οι συνενώσεις του «Καλλικράτη» δημιούργησαν σε αρκετές περιπτώσεις υπερβολικά μεγάλους, γεωγραφικά ασύνδετους και κοινωνικά ανομοιογενείς δήμους. Η λύση δεν είναι ούτε η διατήρηση ενός προβληματικού χάρτη ούτε μια νέα οριζόντια συγχώνευση. Είναι δήμοι που ανταποκρίνονται στην πραγματική γεωγραφική, κοινωνική και παραγωγική φυσιογνωμία κάθε περιοχής και συνεργάζονται μεταξύ τους όπου αυτό είναι αναγκαίο. Η μεταρρύθμιση αυτή θεμελιώνεται σε έναν νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης, ο οποίος δεν περιορίζεται στην κωδικοποίηση της ισχύουσας νομοθεσίας, αλλά επανακαθορίζει τη σχέση κράτους, αυτοδιοίκησης και πολίτη. Στόχος είναι μια δημόσια διοίκηση πιο αποτελεσματική, πιο αποκεντρωμένη, πιο δημοκρατική και με σαφή λογοδοσία απέναντι στον πολίτη.

2. Αναγέννηση κοινοτήτων: Ισχυρές τοπικές κοινωνίες

Η αποκέντρωση δεν ολοκληρώνεται αν σταματήσει στον δήμο. Πρέπει να φτάσει μέχρι τη γειτονιά και το χωριό. Σήμερα οι τοπικές κοινότητες και τα δημοτικά διαμερίσματα διαθέτουν περιορισμένο ρόλο, χωρίς ουσιαστικές αρμοδιότητες, χωρίς πόρους και χωρίς πραγματική δυνατότητα να επηρεάζουν τις αποφάσεις που αφορούν την καθημερινότητα των κατοίκων τους.

Η πρότασή μας αλλάζει αυτή τη λογική. Οι κοινότητες και τα διαμερισματικά συμβούλια αποκτούν ουσιαστικό ρόλο στον σχεδιασμό και στις αποφάσεις που αφορούν την καθημερινότητα των πολιτών. Εκλογή των συμβουλίων των κοινοτήτων με αυτοτελή κάλπη. Επαναφέρουμε τα τοπικά διαμερίσματα και τις δημοτικές ενότητες με ουσιαστικό ρόλο στον σχεδιασμό των έργων και του προϋπολογισμού. Οι κοινότητες αποκτούν συγκεκριμένες αρμοδιότητες για ζητήματα καθημερινότητας, δικό τους προϋπολογισμό, σταθερή και απευθείας χρηματοδότηση, καθώς και θεσμοθετημένο συμμετοχικό προϋπολογισμό.

3. Ουσιαστική πολυεπίπεδη διακυβέρνηση: Συνεργασία αντί συγκεντρωτισμού, Αποκέντρωση και Ζωντανή περιφέρεια

Η πολυεπίπεδη διακυβέρνηση και αποκέντρωση γίνεται εργαλείο δημογραφικής ανασυγκρότησης, οικονομικής ανάπτυξης και κοινωνικής συνοχής, ώστε οι νέοι να μπορούν να παραμένουν και να δημιουργούν στον τόπο τους. Η Ελλάδα αποκτά με την πρότασή μας μια νέα αρχιτεκτονική διακυβέρνησης, όπου κάθε επίπεδο αναλαμβάνει τον ρόλο που μπορεί να ασκήσει αποτελεσματικότερα. Υπάρχουν προβλήματα που ξεπερνούν τα όρια ενός δήμου – όπως οι μεταφορές, η αντιπλημμυρική προστασία, η διαχείριση των υδάτων, οι μεγάλες υποδομές ή η πολιτική προστασία – αλλά δεν χρειάζεται να επιστρέφουν στο κεντρικό κράτος. Η λύση είναι η πολυεπίπεδη διακυβέρνηση: ισχυροί σύνδεσμοι συνεργασίας μεταξύ των δήμων, μητροπολιτικός συντονισμός στις μεγάλες πόλεις, ενισχυμένος ρόλος των Περιφερειών και μια νέα Εθνική Πολιτική Γεωγραφικής Ισότητας, ώστε η γεωγραφία να μην καθορίζει τις ευκαιρίες των πολιτών. Στόχος είναι μια διοίκηση που συνεργάζεται, αξιοποιεί οικονομίες κλίμακας και παρέχει καλύτερες υπηρεσίες χωρίς να απομακρύνει τη λήψη των αποφάσεων από τις τοπικές κοινωνίες.

4. Συμμετοχική δημοκρατία: Οι πολίτες αποφασίζουν

Η ανανέωση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης δεν αφορά μόνο περισσότερες αρμοδιότητες και περισσότερους πόρους. Αφορά και έναν διαφορετικό τρόπο λήψης των αποφάσεων. Στόχος μας είναι να περάσουμε από μια λογική τυπικών διαβουλεύσεων σε μια πραγματική συμμετοχική διακυβέρνηση, όπου οι πολίτες δεν περιορίζονται στον ρόλο του παρατηρητή αλλά γίνονται συνδιαμορφωτές των τοπικών πολιτικών. Γι' αυτό προτείνουμε ένα νέο πλαίσιο συμμετοχικής διακυβέρνησης που περιλαμβάνειδεσμευτικό συμμετοχικό προϋπολογισμό, τοπικά δημοψηφίσματα με αποφασιστικό χαρακτήρα, συνδυασμό ψηφιακής και δια ζώσης συμμετοχής, δημόσια παρακολούθηση της πορείας των έργων, υποχρεωτική αιτιολόγηση κάθε απόρριψης πρότασης πολιτών, κληρωτές συνελεύσεις πολιτών για σύνθετα ζητήματα, διαφάνεια και αξιολόγηση όλων των διαδικασιών συμμετοχής. Η δημοκρατία δεν εξαντλείται στην εκλογή των εκπροσώπων. Συνεχίζεται καθημερινά μέσα από τη δυνατότητα των πολιτών να συμμετέχουν, να ελέγχουν και να συνδιαμορφώνουν τις αποφάσεις που επηρεάζουν τη ζωή τους.

5. Οικονομική Ενδυνάμωση : Χωρίς πόρους δεν υπάρχει Αυτοδιοίκηση

Πραγματική Αυτοδιοίκηση δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς οικονομική αυτονομία. Σήμερα οι περισσότεροι δήμοι εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από αποφάσεις και επιχορηγήσεις της κεντρικής κυβέρνησης, γεγονός που δημιουργεί καθυστερήσεις, αβεβαιότητα και αδυναμία μακροπρόθεσμου σχεδιασμού. Ο μέσος δείκτης δημοσιονομικής αυτονομίας των δήμων ανέρχεται μόλις στο 24,9%, ενώ οι μισοί περίπου δήμοι της χώρας καλύπτουν λιγότερο από το 20% των τακτικών τους εσόδων από ίδιες πηγές. Παράλληλα, καταγράφεται χρηματοδοτική απόκλιση άνω των 2,5 δισ. ευρώ για λειτουργικές και επενδυτικές ανάγκες. Η πρότασή μας κατοχυρώνει σταθερούς και προβλέψιμους πόρους για όλη τη διάρκεια της δημοτικής θητείας, ενισχύει τους Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους, αποδίδει στους δήμους το τέλος ανθεκτικότητας, αυξάνει τη χρηματοδότηση από το Πράσινο Ταμείο, εξασφαλίζει μόνιμο μερίδιο από τα ευρωπαϊκά κονδύλια και δημιουργεί νέο επενδυτικό πρόγραμμα «Φιλόδημος». Παράλληλα, παρέχει τεχνική υποστήριξη και εργαλεία ωρίμανσης έργων, ώστε οι πόροι να μετατρέπονται σε υποδομές, υπηρεσίες και ανάπτυξη. Ο στόχος είναι σαφής: κάθε δημοτική αρχή να γνωρίζει με ποιους πόρους θα κυβερνήσει, να σχεδιάζει με ορίζοντα πενταετίας και να λογοδοτεί στους πολίτες για τα αποτελέσματα, όχι στο υπουργείο για την επόμενη έγκριση.

Η μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης δεν αφορά μόνο τους δήμους και τις περιφέρειες. Αφορά το ίδιο μοντέλο διακυβέρνησης της χώρας. Η επιλογή είναι σαφής: είτε ένα συγκεντρωτικό κράτος που αποφασίζει για όλα από το κέντρο είτε μια Ελλάδα που εμπιστεύεται τις τοπικές κοινωνίες, ενισχύει τη δημοκρατική συμμετοχή, μεταφέρει αρμοδιότητες μαζί με πόρους εκεί όπου παράγονται οι ανάγκες και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για ισόρροπη ανάπτυξη σε κάθε γωνιά της χώρας. Ένα μοντέλο αποκεντρωμένης, πολυεπίπεδης και συμμετοχικής δημοκρατίας.

Η αποκέντρωση δεν είναι μια διοικητική μεταρρύθμιση. Είναι μεταρρύθμιση της καθημερινότητας γιατί οι τοπικές κοινωνίες ξέρουν τα προβλήματα και μπορούν να δώσουν λύσεις. Είναι η απάντηση στην ερήμωση των χωριών και της υπαίθρου. Είναι η απάντηση στην ολοένα και απομάκρυνση των πολιτών από τα κοινά. Είναι προϋπόθεση για ταχύτερο και αποτελεσματικότερο κράτος, αποκεντρωμένη δημοκρατία, ισχυρότερη Αυτοδιοίκηση και μια Ελλάδα στην οποία οι άνθρωποι μπορούν να ζουν και να δημιουργούν στον τόπο τους, καταλήγει η ΕΛ.Α.Σ.

 

......

Πρόκειται για προτάσεις αστικού εκσυχρονισμού, που στόχο έχουν να ξεπεραστούν δυσλειτουργίες που έχουν εντοπιστεί στα πλαίσια της λειτουργίας του κεντρικού κράτους με την τοπική και περιφερειακή διοίκηση (Αυτοδιοίκηση, Α΄και Β΄βαθμού).                                              Με τον "Καλλικράτη" την κρατική χρηματοδότηση, τα ευρωπαϊκά προγράμματα.

Δεν πρόκειται για ένα άλλο μοντέλο που στο κέντρο του θα έχει τους πολίτες, την λαϊκή συμμετοχή και την εξυπηρέτηση των λαϊκών αναγκών. Καμία αναφορά για το πάρτι των αναθέσεων στην λεγόμενη αυτοδιοίκηση, τις ιδιωτικοποιήσεις, τις τεράστιες ελλείψεις μόνιμου προσωπικού,κλπ. 

Και βέβαια ούτε λόγος για ένα πάγιο εκλογικό σύστημα Απλής Ανόθευτης Αναλογικής. 

   

                                                                                                                                                                                Ρωγμή στην ενημέρωση